Osiągnięcia medycyny przełomu XX i XXI wieku cechuje pewien paradok.

Często sukcesem nie jest znalezienie lekarstwa na śmiertelną chorobę, ale uczynienie jej procesem przewlekłym. Takich przykładów można znaleźć dziesiątki, w wielu dziedzinach medycyny, w tym przede wszystkim w onkologii, ale również w kardiologii. Wraz z przełomem, jakim okazało się inwazyjne leczenie ostrych zespołów wieńcowych, istotnie zmalała śmiertelność związana z zawałem mięśnia sercowego. Wzrasta natomiast liczba pacjentów z przewlekłą niewydolnością serca (NS). Szacuje się, że z powodu objawowej niewydolności serca leczy się około 15 milionów Europejczyków.

Uwzględniając bezobjawowe zaburzenia czynności komór serca, problem może dotyczyć nawet 4% populacji starego kontynentu. Występowanie niewydolności serca wzrasta wraz z wiekiem, w przypadku osób po 70. r.ż. choroba dotyczy 10-20% populacji. Zaostrzenia przewlekłej niewydolności serca są przyczyną co dziesiątej hospitalizacji, niemal połowa z tych pacjentów ponownie trafia do szpitala przed upływem roku. Rokowanie jest kwestią bardzo indywidualną, zależną od etiologii niewydolności serca oraz obecności i stopnia kontroli chorób współistniejących, wśród których najistotniejsze wydają się cukrzyca i nadciśnienie tętnicze.

Uważa się jednak, że nawet połowa pacjentów umiera w ciągu 4 lat od postawienia rozpoznania. Wśród czynników pogarszających rokowanie u pacjentów z niewydolnością serca wymienia się m.in. zaawansowany wiek oraz niedokrwienną etiologię choroby. Uważa się, że choroba wieńcowa leży u podłoża 70% przypadków niewydolności serca. Do innych czynników etiologicznych należą tachyarytmie (zwłaszcza migotanie przedsionków), wady zastawkowe, kardiomiopatie oraz nadciśnienie tętnicze.

Terapia hipotensyjna w omawianej populacji pacjentów musi być prowadzona z dużą rozwagą - zbyt duże obniżenie wartości ciśnienia tętniczego pogarsza rokowanie. Jednym z najistotniejszych negatywnych czynników rokowniczych jest niska frakcja wyrzutowa lewej komory serca. Warto pamiętać, że nawet u połowy pacjentów z tym schorzeniem zachowana jest prawidłowa frakcja wyrzutowa (>40-50%). Rozgraniczenie skurczowej i rozkurczowej niewydolności serca było w ostatnich latach tematem wielu dyskusji. - Na temat rozróżnienia tych dwóch jednostek chorobowych prowadzone są niestety tylko pojedyncze prace.

Roboczo traktujemy więc zarówno skurczową, jak i rozkurczową dysfunkcję lewej komory jako przejaw jednej choroby — niewydolności serca. Leczenie w obu przypadkach jest w zasadzie takie samo, chociaż przy niewydolności rozkurczowej podstawą jest optymalizacja farmakoterapii nadciśnienia tętniczego -tłumaczy prof. Jarosław Drożdż, kierownik I Katedry Kardiologii i Kardiochirurgii Uniwersytetu Medycznego w Łodzi. Pewne kontrowersje dotyczą również klasyfikacji ciężkości niewydolności serca.

W Europie najczęściej stosuje się zaproponowaną jeszcze w 1994 r. czterostopniową skalę NYHA, odnoszącą się do wysiłku, przy którym występują objawy choroby (przede wszystkim duszność). Ta czynnościowa klasyfikacja wykazała się przydatnością kliniczną i jest stosowana w toku większości badań klinicznych. American College of Cardiology i American Heart Association (ACC/AHA) w 2005 r. zaproponowały jednak, aby zaawansowanie niewydolności serca oceniać na podstawie stopnia uszkodzenia mięśnia sercowego.

Źródło : Służba Zdrowia